Massief hout

parket

Een massieve parket- of plankenvloer bestaat uit verschillende planken uit één stuk die één voor één (volgens een bepaald patroon) op de ondervloer geplaatst worden.
Meestal maakt men een ‘strokenparket’, bij brede stroken spreekt men ook over ‘plankenvloer’.
De dunnere soort (ongeveer 10 mm dik) wordt vaak verlijmd en vernageld op een ‘onderparket’, dat bestaat uit goedkope parketsoort, spaanderplaten, multiplexplaten of OSB-platen.
Dikkere (minimum 13 mm, meestal 20 à 22 mm dik) parket wordt rechtsreeks op een isolatielaagje of houten balklaag gelegd.

Een fineerparket bestaat uit een drager (die de sterkte maakt), meestal MDF. En een toplaag uit echt hout (en niet uit kunststof zoals bij laminaat).

Een meerlagig of gelamelleerd parket bestaat uit verschillende lagen: een onderlaag, meestal uit naaldhout of multiplex, een tussenlaag van dennenhout (maar vaak ook uit MDF of HDF) en tenslotte een toplaag van harder massief hout. Het voordeel van meerlagig parket is dat het minder kromtrekt dan volhout.

TOEPASSING:
Meestal worden voor een houten vloer harde houtsoorten gebruikt, die tegen een stootje kunnen (bijvoorbeeld eik of tropische houtsoorten).
Voor minder belopen vloeren, slaapkamers en dergelijke, volstaan minder harde houtsoorden, zoals vuren, dennen, grenen enz. Die zijn ook goedkoper.
Houten vloeren kunnen mits de juiste houtsoort op de juiste plaats ook in vochtige ruimten worden toegepast.
Met bijvoorbeeld eik is de combinatie met vloerverwarming zelfs mogelijk.

MILIEUOVERWEGINGEN:
Levenscyclusanalyse:

Herkomst:
Volhouten vloeren zijn natuurlijk, hout is nagroeibaar, maar…De herkomst van het hout geeft bij parketvloeren een belangrijke milieufactor. Een label dat zowel de bestaande oerbossen als de werkomstandigheden respecteert is ook in ons land al zeer veel gebruikt: FSClabel. http://fsc.wwf.be/

Verwerking:
Het hout wordt tot massieve planken verzaagd. Plaatsen kan op verschillende manieren:
-Houten vloeren vastnagelen op houten vloerbalken is de traditionele vorm van plaatsing. Tussen de houten roostering en de houten vloer kan akoestische isolatie aangebracht worden (bijvoorbeeld kurk, houtvezelplaten..., om contactgeluid te dempen).
Het milieuvoordeel is dat er geen lijm wordt gebuikt. Het hout kan wel ‘werken’ wat bij een natuurlijk materiaal onvermijdelijk is.
-Op een ondergrond van beton of hout(en platen) kan parket ook verlijmd worden. Bij het belopen is er dan minder resonantie dan bij een zwevende vloerconstructie, maar wel een grotere geluidsoverdracht naar de lagere verdiepingen.
De hele vloeroppervlakte moet ingelijmd worden. Dus veel lijm en mogelijk daardoor een slechte luchtkwaliteit.
De verschillende soorten lijmen en hun evaluatie op het vlak van gezondheid zijn terug te vinden in de fiche ‘lijmsoorten voor muur- en vloerbekledingen’  van VIBE vzw.
-Een ‘zwevende’ vloer wordt meest bij fineerhout toegepast. Er wordt eerst een akoestische isolatie gelegd tussen de draagvloer en de houten afwerkvloer. De houten lamellen (tand en groef) kunnen dan los op deze laag liggen.

Gebruik:
Het voordeel van massief hout is dat men het honderden jaren kan blijven gebruiken. Als het hout bijvoorbeeld erg beschadigd is, kan er gewoon een dunne laag worden afgeschuurd en eventueel opnieuw worden behandeld. (Dat kan niet bij fineervloeren met een dunne toplaag en zeker niet bij laminaatvloeren.)

Afwerking:
Vluchtige organische stoffen
(VOS) die vrijkomen uit vernissen en andere afwerkingslagen (en ook uit lijmen) zijn vaak schadelijk voor de gezondheid. Vandaar is het zeer belangrijk bij afwerken van het parket om de ruimte goed te verluchten.
Door hout te vernissen met een harde toplaag (polyurethaanvernis bijvoorbeeld), verdwijnt de ‘ademende’ en vochtregulerende invloed van het hout op het binnenklimaat. Synthetische vernissen kunnen daarbij elektrostatisch opladen.
Meest gebruikt zijn:
-Bij intensief gebruik:vernissen op basis van ureumformaldehyde (bevatten dus  formaldehyde) of tweecomponentenvernissen op basis van polyurethaan (geven tijdens het gebruik irriterende isocyanaten vrij),
-Bij normaal gebruik: Eéncomponentvernissen op basis van polyurethaan en vernissen op basis van acryl (oplosbaar in water). Deze bevatten geen solventen, drogen snel, maar bevatten veel vluchtige glycol-esters (schadelijke invloeden nog niet duidelijk).
-Bij vochtige ruimten: Epoxyvernissen.

Alle vorige vernissen komen uit de petrochemische sector.
Natuurlijke vernissen bevatten geen, of veel minder, chemische componenten. Maar zijn dan weer minder hard.
Nadeel van vernissen is ook dat bij plaatselijke diepe beschadigingen er schimmels of zwarte vlekken onder de vernislaag kunnen ontstaan.
Houten vloeren oliën, behandelen met was en/of boenen geeft eigenlijk een beter resultaat dan vernissen en laat toe dat het hout kan ademen. Een geoliede vloer kan ook goed tegen water. Krassen en vetvlekken kunnen gemakkelijk weggewerkt worden.

Afval:
Zowel volhouten als gelamelleerd houten vloeren zijn makkelijk herbruikbaar. Bij volledig verlijmde vloeren is er wel het probleem het hout intact van de ondergrond te krijgen.

Samengevat: Als het hout niet chemisch behandeld is en de afwerklaag en de eventuele verlijming geen ongezonde producten bevatten, dan is een houten vloer een zeer natuurvriendelijke oplossing.
Als het om tropisch hout gaat is het FSC label een vereiste. Behandeling met plantaardige olie geniet de voorkeur. Bij houten vloeren zijn ook reeds voorbehandelde planken beschikbaar met milieulabel (vb. Natureplus).
zie ook onze fiche over massief hout.

Milieukader:
Milieukader 1: uit natuurlijke grondstoffen.

Massief hout

De milieuvriendelijkheid van hout
Bij de keuze van een houtsoort let men best op herkomst en de kwaliteit nodig voor de toepassing.

De herkomst
Koop bij voorkeur hout uit verantwoord beheerde bossen. Dit hout is te herkennen aan het FSC-logo.Op dit moment hebben volgende houtsoorten het: houtsoorten en kenmerken.
De houtsoorten die verantwoord aan te kopen zijn zeer variabel. Veel houthandelaren kunnen u dadelijk hun voorraad van het moment doorgeven. Wij verwijzen voor het opzoeken van houtsoorten en hun toepassing naar de volledige lijst van fsc gelabeld hout:

opzoeken houtinfo

De benodigde kwaliteit
Het gebruiken van de juiste houtsoort voor de juiste toepassing verlengt de levensduur van het hout. Bij gebruik binnenshuis is hout van naaldbomen van voldoende kwaliteit. Het is niet nodig om hiervoor hardhout te gebruiken.
Bij toepassingen in vochtige omstandigheden is een hardere houtsoort aan te bevelen.

Hard of zacht?
Hout wordt dikwijls onderverdeeld in hardhout en zachthout. In de officiële betekenis is hardhout hout dat afkomstig is van loofbomen, en zachthout hout dat afkomstig is van naaldbomen. Maar er zijn soorten naaldhout die harder zijn dan sommige soorten loofhout. De term 'tropisch hardhout' wekt dit de indruk dat hardhout altijd uit de tropen komt. Er is ook Europees hardhout, met duurzaamheidsklasse 1 tot 2, zoals bijvoorbeeld Robinia.

Duurzaamheidsklassen
Deze term duidt de hardheid van hout aan. De duurzaamheidsklassen van 1 tot 5 geven aan hoe lang onbeschermd hout bij gebruik buitenshuis goed zal blijven. Hout met een duurzaamheidsklasse van 1 blijft zonder bescherming ruim 25 jaar in orde. Hout met een duurzaamheidsklasse van 5 zal buitenshuis zonder bescherming hooguit 5 jaar stand houden. (Maar binnenshuis gaat dit hout wel onbeperkt mee).

Hout met een duurzaamheidsklasse van 4 of 5, zoals vuren en grenen, is buiten wel te gebruiken maar moet dan worden beschermd tegen weersinvloeden.

Milieuvriendelijk
Hout is een vernieuwbare grondstof, is herbruikbaar en heeft in vergelijking met andere materialen weinig energie nodig voor de winning en productie. Verder helpen bomen mee het broeikaseffect te verminderen omdat ze voor hun groei CO2 opnemen en is hout volledig biologisch afbreekbaar.

Maar ook onvriendelijk?
Toch is onze indeling in milieukader 1 niet onvoorwaardelijk: de illegale houtkap kan grote schade toebrengen waardoor bossen vaak onherstelbaar vernield worden.

De milieuvriendelijkheid van hout hangt van volgende aspecten af:
- de teelt van het hout
- de transportafstanden
- de manier waarop het hout bestand is gemaakt tegen aantasting.

De keuze
1. kies voor FSC gelabeld hout
2. kies voor korte transportafstanden (Europees hout)
3. kies voor milieuvriendelijke verduurzaming.

Inhoud syndiceren